Het is zover: er staat een nieuwe verzamelmap op onze plank. Vorige week mocht elke lezer van De Standaard een gat in de lucht springen bij de kersverse, vijfdelige spellingsbijlage. De Standaard maakte daarbij een wel zeer ambitieuze belofte: ‘Beheers uw taal!’ De slogan klonk zo veelbelovend dat we ons zelf eens aan een lesje Nederlands waagden.
Deel een wil honderd taalfouten de wereld uit helpen. Hier blijkt al gauw hoe naïef we waren in onze goede taalvoornemens. Voor elke taalfout worden twee mogelijkheden gegeven. Zo beginnen we uiteindelijk aan alles te twijfelen, daar waar onze intuïtie het eerder wel zou gered hebben. En inderdaad, bijna elk duo krijgt de uitleg ‘beiden zijn correct, maar…’ Het voelt dan ook steeds meer als een onderonsje tussen taalkundigen over enkelvoud, meervoud en archaïsche werkwoordsvormen. Het enige dat we nog net kunnen beheersen aan taalfout 50 is ons geduld.
Toch een grappig detail voor de fans van ironie: in taalfout 15 staat wel degelijk een taalfout. Maar dan wel één begaan door de redactie zelf.
De vier overige bijlagen zijn Beeldend taalgebruik 1 en 2, Spelling en Woordenlijst. Na diagonale scanning komen we tot een streng maar rechtvaardig verdict. Deze bundel kan je enkel raadplegen. Of ging de redactie er echt van uit dat we alfabetisch kunnen lezen? (Akkoord, Rain Man kon telefoonboeken lezen, maar als referentie is hij niet ideaal.)
De oefeningen aan de achterkant – ‘zoek het dier’ of ‘zoek het lichaamsdeel’ – bevestigen dat we ons terug op de schoolbanken bevinden. Ze doen trouwens verdacht veel denken aan de spellingsbijlage van De Standaard in 2005, die ons ook op didactisch achterhaalde manier het Nederlands wilde leren. ‘Spelenderwijs,’ alsof we dan een volmondig ‘hoera!’ gaan roepen.
In bijlage vijf schrijft De Standaard haar werkelijke motivatie voor deze bundel:
“De Standaard is een Vlaamse krant, maar cultureel behoren wij ook tot een Nederlandssprekende gemeenschap die grotendeels buiten onze landsgrenzen woont. De redactie van De Standaard vindt deze culturele eenheid belangrijk. Daarom streeft ze naar het gebruik van het Algemeen Nederlands.”
Hoe sociaal bewogen die reden ook klinkt, de culturele eenheid zal er wellicht niet veel op vooruitgaan. De spellingsbijlage blijft voor ons bovenal een matig naslagwerk. Voor taaltwijfels surfen we wel even naar vrttaal.net.
